Pieter Zwart: in de ochtend naar het CCC, in de middag naar Ajax

Oud-leerling Pieter Zwart (33), tegenwoordig hoofdredacteur van Voetbal International, kreeg op het Carolus Clusius College naar eigen zeggen de ruimte om zijn eigen interesses na te jagen. We blikken met hem terug op een schooltijd vol eigen initiatief, kritische vragen en kansen om zijn blik op de wereld te verruimen.

Met zijn schooltas de trein in, op weg naar een afspraak in Amsterdam. Rond 2010 was dat voor de jonge Pieter Zwart eigenlijk best normaal. Samen met twee vrienden bouwde hij in die tijd aan Catenaccio.nl, een eigen voetbalwebsite waarop ze tactische analyses en beschouwingen van voetbalwedstrijden publiceerden. Hun werk trok steeds meer aandacht, ook vanuit de voetbalwereld. Zo kwam het voor dat Pieter soms al na een ochtend op school onderweg was naar een afspraak met de directeur van Ajax. Lang niet gek voor een jongen uit Oldebroek.

“Ik ben inderdaad opgegroeid in Oldebroek. Een middelbare school in Elburg lag daarom voor de hand, maar tijdens de open dag van het CCC voelde ik meteen dat deze school beter bij mij zou passen. Het CCC sprak me aan vanwege de open blik op de wereld. Dat heb ik tijdens mijn schooltijd eigenlijk altijd zo ervaren: er waren veel mogelijkheden om jezelf te ontwikkelen in de richting die je zelf wilde.”

Pieter begon op het gymnasium, in een Da Vinci-klas. Voetbal en het bouwen van websites hielden hem al op jonge leeftijd bezig. Samen met twee vrienden bouwde hij Catenaccio.nl uit tot een website die steeds meer voetballiefhebbers wist te bereiken. Wat begon als een eigen initiatief van een paar scholieren, groeide uit tot een project waar ze steeds meer tijd en energie in staken.

Ajax, een strippenkaart en een trein
“Wat ik me goed herinner, is dat het CCC destijds met een soort strippenkaartsysteem werkte. Als je goede cijfers haalde, mocht je in overleg bepaalde lessen overslaan. Daardoor kon je, zolang je cijfers maar op orde waren, toch je eigen tijd al wat indelen. Toen Catenaccio.nl bekender werd, wilden ook clubs als Ajax met ons afspreken. Terwijl mijn klasgenoten nog les hadden op het CCC, stapte ik met mijn schooltas al in de trein naar Amsterdam.”

Het is een mooi voorbeeld van de ruimte die de school destijds bood aan een leerling die zijn eigen interesses volop aan het ontwikkelen was. Niet door alles los te laten, maar door vertrouwen te geven en in overleg afspraken te maken.

“Op het CCC was sowieso al veel mogelijk. In de Da Vinci-klas hadden we bijvoorbeeld ons eigen lokaal en kwamen de leraren als het ware bij ons op bezoek. Ook later kon er veel. Voor een profielwerkstuk over klimaatverandering reisde ik met een klasgenoot naar Brussel, waar we het Europees Parlement bezochten. Daarna mochten we in Den Haag op het World Forum ook nog een presentatie houden. Dat waren gewoon echt mooie ervaringen!”

Debatteren in 330
De betekenis van zijn schooltijd zit voor Pieter niet alleen in bijzondere projecten en de ruimte om zelfstandig te werken. Ook de filosofielessen van Asje Palland zijn hem bijgebleven. In lokaal 330, met de zitbanken, leerde hij vooral vragen te stellen en kritisch na te denken.

“Die filosofielessen van meneer Palland waren misschien wel mijn favoriete uren van de week. Ik vond het mooi om filosofen te begrijpen en daar met elkaar over te debatteren. Klopt een theorie eigenlijk wel? Hoe kijk je daar zelf tegenaan? Je werd echt gestimuleerd om kritisch na te denken. Je leerde niet alleen over hun theorieën, maar je leerde ook om er zélf iets van te vinden. Je mocht vragen stellen, twijfelen en een andere mening hebben. Juist dat kritisch onderzoeken van ideeën komt ook in mijn huidige werk goed van pas. In de journalistiek is het niet genoeg om informatie zomaar over te nemen. Je moet vragen stellen, aannames onderzoeken en verschillende perspectieven tegen elkaar afwegen.”

Ook bij andere docenten voelde Pieter die ruimte. Hij noemt onder anderen Ron Dekker, die inmiddels met pensioen is.

“Niet iedere docent kon even goed overweg met eigenwijze leerlingen die achter in de klas maar al te graag commentaar leverden. Maar bij Dekker was er bij Maatschappijwetenschappen ruimte voor humor en discussie. Hij stimuleerde dat ook echt. Daar denk ik nog steeds met veel plezier aan terug.”

Als Pieter de huidige CCC’ers iets wil meegeven, komt hij toch weer uit bij wat zijn eigen schooltijd zo waardevol maakte: de ruimte om interesses te ontdekken en die verder te ontwikkelen. Voor hem begon het dus met websites bouwen en voetbal. Inmiddels is hij hoofdredacteur van Voetbal International, waar hij gespecialiseerd is in voetbalanalyses, met veel aandacht voor tactiek en statistiek. Daarnaast is hij regelmatig te horen in de podcast VI ZSM.

“Het klinkt misschien als een cliché, maar als je ergens enthousiast van wordt, moet je proberen je daarin te verdiepen. Op het CCC kreeg ik de ruimte om met mijn passies aan de slag te gaan. Maar tegelijkertijd moet je, ook als je nog leerling bent, die ruimte zelf pakken.”